OxyjeN
Admin
Velayet Hakkı ve Çocuk Kaçırma
Velayet Hakkı ve Çocuk Kaçırma
Velayet Hakkı ve Çocuk Kaçırma
Bilindiği gibi ‘Velayet Hakkı‘ küçüklerin ana ve babalarınca ortaklaşa kullanılan başta eğitim olmak üzere, onların nerede bulunmalarını belirleme, gözetme ile bakım konularında hak ve görevlerini içeren durumdur. Veleyet hakkı sadece anneye veya babaya verilebilir. Bu hak hangi ülkede yaşanılıyorsa, o ülkenin yasalarına göre düzenlenir.
Almanya’da yaşayan bazı okurlarımız, boşanmadan sonra görevli mahkeme tarafından çocuklarının velayetlerinin kendilerine verilmesi rağmen, kendilerinin rızaları ve onayı olmadan çocuklarının yasalara aykırı bir şekilde alı konulması ve başka bir ülkeye, örneğin Türkiye’ye götürülmesi konusunda bizden bilgi istemektedirler.
Bu duruma (Çocuk Kaçırma) karşı uluslararası yasalar ve anlaşmalar düzenlenmiştir. Bu anlaşmalara Türkiye ve Almanya’da imzalamıştır (Uluslararası Çocuk Kaçırma - Lahey Sözleşmesi - Mayıs/2000). Buna göre; Almanya’dan Türkiye’ye kaçırılan bir çocuğun tekrar Almanya’ya iadesi mümkündür. Çünkü Türkiye imzaladığı anlaşma geriği yapılan bir iade başvurusunu işleme koymakla yükümlüdür. Ancak bunun için bazı hukuki girişimlerde bulunulması gerekmektedir.
Eğer bir çocuk kendi rızası olmadan Almanya‘dan Türkiye’ye götürülmüş ise, ki bunun ilk önce ilgili Alman mahkemesine başvurarak ıspatlanması gerekmektedir. Bu başvuru öncelikle ilgili Alman mahkemesince belgelendirilmelidir (Widerrechtlichkeitsbescheinigung). Ancak böyle bir belge ile Federal Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulunabilir. Alman Başsavcılığı yapılan bu başvuru sonuçunda Türk Adalet Bakanlığı nezdinde girişimlerde bulunur. Türk Adalet Bakanlığı ise çocuğun kaçıran anne veya babanın bulunduğu yerdeki savcılığı konu hakkında bilgilendirir ve gerekli işlemlerin yapılması talimatını verir.
Görevli savcılığın ilgili mahkemede açacağı dava sonucunda durum görüşülür ve karara bağlanır. Mahkeme çocuğun gerçekten kendi rızası ve anne veya babasının haberi olmadan Türkiye’ye getirildiğine yani bir hak ihlaline kanaat getirirse, çocuğun Almanya’ya iadesine karar verebilir. Verilen bu karar kesinleştikten sonra çocuk veleyat sahibi anne veya babasının yaşadığı Almanya’ya geri gönderilir.
Uluslararası Çocuk Kaçırma Lahey Sözleşmesi - Mayıs/2000:
1- Sözleşme, çocuğun, velayet hakkı ihlal edilerek bir ülkeden diğer bir ülkeye götürülmesi veya alıkonulmasının zararlı etkilerinden uluslararası alanda korunması amacına yönelik olduğundan, çocuğun derhal mutat meskeninin bulunduğu ülkeye geri dönmesini ve şahsi ilişki kurma hakkına riayet edilmesini sağlamak üzere hazırlanmıştır.
2- Sözleşmenin uygulanmasında, bir çocuğun yerinin değiştirilmesinin veya alıkonulmasının haksız olarak nitelendirilebilmesi için:
a) Çocuğun yerinin değiştirilmesi veya alıkonulması, bu fiillerin gerçekleşmesinden hemen önce mutat meskeninin bulunduğu devletin hukuku uyarınca, bir kişiye veya bir kuruma tek başına veya birlikte kullanılmak üzere tevdi edilmiş bulunan velayet hakkının ihlal edilmesi suretiyle meydana gelmiş olması,
b) İhlal edilmiş bulunan velayet hakkının yer değiştirme veya alıkoyma vak’asının gerçekleştiği sırada fiîlen kullanılmakta veya bu vak’a gerçekleşmemiş olsaydı, kullanılacak olması gerekmektedir (m. 3).
3- Sözleşme, velayet ve şahsi ilişki kurulması haklarının ihlalinden hemen önce mutat meskeni taraf
4- Çocuk: 16 yaşına girmemiş bulunan kişidir.
5- Velayet hakkı: Çocuğun bakım ve gözetimi ile meskenini tayin etme hakkını içerir.
6- Şahsi ilişki kurma hakkı: Çocuğun belirli bir süre için mutat meskeninin bulunduğu yerden başka bir yere götürülmesi hakkını ifade eder (m. 4, 5).
7- Sözleşmenin 6’ncı maddesi uyarınca, her akit Devlet, Sözleşmenin öngördüğü yükümlülükleri yerine getirmek üzere bir “merkezî makam” tayin edecektir.
Velayet Hakkı ve Çocuk Kaçırma
uluslararası çocuk kaçırma sözleşmesi - almanyadaki türklerin sorunları - çocuk kaçırma ve lahey sözleşmesi
Bilindiği gibi ‘Velayet Hakkı‘ küçüklerin ana ve babalarınca ortaklaşa kullanılan başta eğitim olmak üzere, onların nerede bulunmalarını belirleme, gözetme ile bakım konularında hak ve görevlerini içeren durumdur. Veleyet hakkı sadece anneye veya babaya verilebilir. Bu hak hangi ülkede yaşanılıyorsa, o ülkenin yasalarına göre düzenlenir.
Almanya’da yaşayan bazı okurlarımız, boşanmadan sonra görevli mahkeme tarafından çocuklarının velayetlerinin kendilerine verilmesi rağmen, kendilerinin rızaları ve onayı olmadan çocuklarının yasalara aykırı bir şekilde alı konulması ve başka bir ülkeye, örneğin Türkiye’ye götürülmesi konusunda bizden bilgi istemektedirler.
Bu duruma (Çocuk Kaçırma) karşı uluslararası yasalar ve anlaşmalar düzenlenmiştir. Bu anlaşmalara Türkiye ve Almanya’da imzalamıştır (Uluslararası Çocuk Kaçırma - Lahey Sözleşmesi - Mayıs/2000). Buna göre; Almanya’dan Türkiye’ye kaçırılan bir çocuğun tekrar Almanya’ya iadesi mümkündür. Çünkü Türkiye imzaladığı anlaşma geriği yapılan bir iade başvurusunu işleme koymakla yükümlüdür. Ancak bunun için bazı hukuki girişimlerde bulunulması gerekmektedir.
Eğer bir çocuk kendi rızası olmadan Almanya‘dan Türkiye’ye götürülmüş ise, ki bunun ilk önce ilgili Alman mahkemesine başvurarak ıspatlanması gerekmektedir. Bu başvuru öncelikle ilgili Alman mahkemesince belgelendirilmelidir (Widerrechtlichkeitsbescheinigung). Ancak böyle bir belge ile Federal Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulunabilir. Alman Başsavcılığı yapılan bu başvuru sonuçunda Türk Adalet Bakanlığı nezdinde girişimlerde bulunur. Türk Adalet Bakanlığı ise çocuğun kaçıran anne veya babanın bulunduğu yerdeki savcılığı konu hakkında bilgilendirir ve gerekli işlemlerin yapılması talimatını verir.
Görevli savcılığın ilgili mahkemede açacağı dava sonucunda durum görüşülür ve karara bağlanır. Mahkeme çocuğun gerçekten kendi rızası ve anne veya babasının haberi olmadan Türkiye’ye getirildiğine yani bir hak ihlaline kanaat getirirse, çocuğun Almanya’ya iadesine karar verebilir. Verilen bu karar kesinleştikten sonra çocuk veleyat sahibi anne veya babasının yaşadığı Almanya’ya geri gönderilir.
Uluslararası Çocuk Kaçırma Lahey Sözleşmesi - Mayıs/2000:
1- Sözleşme, çocuğun, velayet hakkı ihlal edilerek bir ülkeden diğer bir ülkeye götürülmesi veya alıkonulmasının zararlı etkilerinden uluslararası alanda korunması amacına yönelik olduğundan, çocuğun derhal mutat meskeninin bulunduğu ülkeye geri dönmesini ve şahsi ilişki kurma hakkına riayet edilmesini sağlamak üzere hazırlanmıştır.
2- Sözleşmenin uygulanmasında, bir çocuğun yerinin değiştirilmesinin veya alıkonulmasının haksız olarak nitelendirilebilmesi için:
a) Çocuğun yerinin değiştirilmesi veya alıkonulması, bu fiillerin gerçekleşmesinden hemen önce mutat meskeninin bulunduğu devletin hukuku uyarınca, bir kişiye veya bir kuruma tek başına veya birlikte kullanılmak üzere tevdi edilmiş bulunan velayet hakkının ihlal edilmesi suretiyle meydana gelmiş olması,
b) İhlal edilmiş bulunan velayet hakkının yer değiştirme veya alıkoyma vak’asının gerçekleştiği sırada fiîlen kullanılmakta veya bu vak’a gerçekleşmemiş olsaydı, kullanılacak olması gerekmektedir (m. 3).
3- Sözleşme, velayet ve şahsi ilişki kurulması haklarının ihlalinden hemen önce mutat meskeni taraf
4- Çocuk: 16 yaşına girmemiş bulunan kişidir.
5- Velayet hakkı: Çocuğun bakım ve gözetimi ile meskenini tayin etme hakkını içerir.
6- Şahsi ilişki kurma hakkı: Çocuğun belirli bir süre için mutat meskeninin bulunduğu yerden başka bir yere götürülmesi hakkını ifade eder (m. 4, 5).
7- Sözleşmenin 6’ncı maddesi uyarınca, her akit Devlet, Sözleşmenin öngördüğü yükümlülükleri yerine getirmek üzere bir “merkezî makam” tayin edecektir.