Ceyda
Tecrübeli Üye
Tuvalet Kağıdından Önce Ne Kullanılıyordu?
Tuvalet Kağıdından Önce Ne Kullanılıyordu?
Tuvalet Kağıdından Önce Ne Kullanılıyordu?
Günümüzde siradan bir evde düzenli olarak tüketilen malzemelerin basinda tuvalet kagidi gelir; Tuvalet kagidinin patentinin alinmasi da üretimine baslanilmasi da 1850'lerden sonradir ama tarih sayfalarinda ortaya çikisi çok eskilere gider.
Kagidin Çin' de 105 yilinda icadindan sonra bir süre kimse onun tuvalette kullanilabilecegini düsünemedi. 589 yilinda yine Çin'de resmi kayitlarda ilk tuvalet kagidi ifadesine rastlaniyor.
851 yilinda bir Arap gezgininin yazdiklarindan, o yillarda Çinlilerin pek yikanmadiklari, temizligin kagitlara silinerek yapildigi anlasiliyor. 1391 yilinda ise Çin Sarayi'nin kayitlarindan, o yil saray için 60 x 90 cm. ebadinda 720 bin tuvalet kagidi üretildigi görülüyor. Bu miktarin 15 bin adedi imparator için özel, yumusak ve güzel kokulu üretilmis.
Çinliler temizlik için tuvalet kagidi kullanirken dünyanin diger yerlerinde insanlar yasadiklari bölge ve iklime, dinlerine, kültürlerine ve geleneklerine bagli olarak farkli malzemeler kullaniyordu. Bumalzemeler sinifsal statüye göre de degisiyordu. Fransa'da halk kenevir ve saman, kraliyet ailesi ise parfümlü zarif dantelalar kullaniyordu. Ingiltere'de Lordlar bu is için kopardiklari sayfalarin kiymetli kitaplardan olmasina özen gösteriyordu.
Gemilerde kaptanlar keten bezlerini, tayfalar ise eski halat parçalarini kullaniyordu.
Çok soguk iklimde yasayanlar tundra yosunlarini ve kartoplarini kullanirken sicak bölgelerde kum ve tas tercih ediliyordu. Hindular ve Müslümanlar dini gelenek olarak sol el ve su uygulamasi yaparlarken, bir sopanin ucunda tuzlu suya batirilmis sünger Romalilar zamanindan beri yaygin olarak kullaniliyordu.
Agaç yapraklarini, kabuklarini, çimleri, otlari, samanlari, yün, tas, toprak, keten iplikler, eski gazete ve katalog sayfalarini, midye ve hindistan cevizi kabuklarini, hatta misir koçanlarini ve çevrelerinde bulabildikleri bu ise uygun her seyi insanlar tuvalet temizliginde kullandilar.
1857 yilinda New York'lu Joseph C. Gayetty ilk paketlenmis tuvalet kagidmi üretti. Bu kagidin hamuruna bazi bitki özlerini katarak "sifa verir, hemoroidi tedavi eder" slogani ile pazarladi. Tek tek sayfalar halinde paketlenmis bu ürün önce az satildi, sonra piyasadan yok oldu. Ingiliz Walter Aleock ise 1879 yilinda ilk kez rulo halinde ve deliklerinden yirtilabilen tuvalet kagidini gelistirdi ama patentini erken davranan ABD'den Seth Wheeler aldi, üstelik duvara tutturacak askisi ile birlikte.
Tuvalet kagidinin gelisim sürecinde Scott firmasinin yeri ayridir. Edward ve Clerence Scott kardesler Aleock ve Gayetty'in basaramadiklarini, ürünlerini küçük rulolar halinde ve "emniyetli, emici ve kimyasallar içermez" sloganlari ile satarak basardilar.
Insanlara ürünlerinin rektal sorunlar yasayanlar için doktor tavsiyesi oldugunu söylediler. Diger firmalari piyasadan silecek saldirgan bir reklam stratejisi uyguladilar. Sonunda da 1925 yilinda dünyanin en büyük tuvalet kagidi firmasi oldular.
Rulo halindeki tuvalet kagitlarinin tüketici tarafindan benimsenmesi kolayolmadi, o zamanlarin muhafazakar görüslü toplumu tuvalet kagidindan bahsetmeyi de, markette raftan alip çantasina koymayi da ayip sayiyordu. Binalarin içine su tesisati dösenmeye baslanmasi ve insanlarin daha iyi hijyen ortami aramaya baslamalari ile tuvalet kagidi da yavas yavas gündelik yasama girdi.
Günümüzde tuvalet kagitlari genellikle 125 x 100 milimetre ölçülerinde 200 yapraktan olusan 25 metrelik rulolar halinde piyasaya sürülüyor. Imalat sirasinda içine hava üflenip, hava yastigi olusturularak kumas hissi veren yumusak kagitlar yapiliyor.
Islak kullanimda suya dayanikliligi öyle yapiyorlar ki, islandiginda elde degil klozete atildiginda eriyor. Isteyenlere pudra kokusu ve desen seçenekleri sunuluyor ama yine de dünyanin büyük bir kismi, gerek ekonomik nedenlerden, gerekse eski aliskanliklanndan, hala yaprak, tas, ot, v.b. kullanmaya devam ediyor.
Tuvalet Kağıdından Önce Ne Kullanılıyordu?
Günümüzde siradan bir evde düzenli olarak tüketilen malzemelerin basinda tuvalet kagidi gelir; Tuvalet kagidinin patentinin alinmasi da üretimine baslanilmasi da 1850'lerden sonradir ama tarih sayfalarinda ortaya çikisi çok eskilere gider.
Kagidin Çin' de 105 yilinda icadindan sonra bir süre kimse onun tuvalette kullanilabilecegini düsünemedi. 589 yilinda yine Çin'de resmi kayitlarda ilk tuvalet kagidi ifadesine rastlaniyor.
851 yilinda bir Arap gezgininin yazdiklarindan, o yillarda Çinlilerin pek yikanmadiklari, temizligin kagitlara silinerek yapildigi anlasiliyor. 1391 yilinda ise Çin Sarayi'nin kayitlarindan, o yil saray için 60 x 90 cm. ebadinda 720 bin tuvalet kagidi üretildigi görülüyor. Bu miktarin 15 bin adedi imparator için özel, yumusak ve güzel kokulu üretilmis.
Çinliler temizlik için tuvalet kagidi kullanirken dünyanin diger yerlerinde insanlar yasadiklari bölge ve iklime, dinlerine, kültürlerine ve geleneklerine bagli olarak farkli malzemeler kullaniyordu. Bumalzemeler sinifsal statüye göre de degisiyordu. Fransa'da halk kenevir ve saman, kraliyet ailesi ise parfümlü zarif dantelalar kullaniyordu. Ingiltere'de Lordlar bu is için kopardiklari sayfalarin kiymetli kitaplardan olmasina özen gösteriyordu.
Gemilerde kaptanlar keten bezlerini, tayfalar ise eski halat parçalarini kullaniyordu.
Çok soguk iklimde yasayanlar tundra yosunlarini ve kartoplarini kullanirken sicak bölgelerde kum ve tas tercih ediliyordu. Hindular ve Müslümanlar dini gelenek olarak sol el ve su uygulamasi yaparlarken, bir sopanin ucunda tuzlu suya batirilmis sünger Romalilar zamanindan beri yaygin olarak kullaniliyordu.
Agaç yapraklarini, kabuklarini, çimleri, otlari, samanlari, yün, tas, toprak, keten iplikler, eski gazete ve katalog sayfalarini, midye ve hindistan cevizi kabuklarini, hatta misir koçanlarini ve çevrelerinde bulabildikleri bu ise uygun her seyi insanlar tuvalet temizliginde kullandilar.
1857 yilinda New York'lu Joseph C. Gayetty ilk paketlenmis tuvalet kagidmi üretti. Bu kagidin hamuruna bazi bitki özlerini katarak "sifa verir, hemoroidi tedavi eder" slogani ile pazarladi. Tek tek sayfalar halinde paketlenmis bu ürün önce az satildi, sonra piyasadan yok oldu. Ingiliz Walter Aleock ise 1879 yilinda ilk kez rulo halinde ve deliklerinden yirtilabilen tuvalet kagidini gelistirdi ama patentini erken davranan ABD'den Seth Wheeler aldi, üstelik duvara tutturacak askisi ile birlikte.
Tuvalet kagidinin gelisim sürecinde Scott firmasinin yeri ayridir. Edward ve Clerence Scott kardesler Aleock ve Gayetty'in basaramadiklarini, ürünlerini küçük rulolar halinde ve "emniyetli, emici ve kimyasallar içermez" sloganlari ile satarak basardilar.
Insanlara ürünlerinin rektal sorunlar yasayanlar için doktor tavsiyesi oldugunu söylediler. Diger firmalari piyasadan silecek saldirgan bir reklam stratejisi uyguladilar. Sonunda da 1925 yilinda dünyanin en büyük tuvalet kagidi firmasi oldular.
Rulo halindeki tuvalet kagitlarinin tüketici tarafindan benimsenmesi kolayolmadi, o zamanlarin muhafazakar görüslü toplumu tuvalet kagidindan bahsetmeyi de, markette raftan alip çantasina koymayi da ayip sayiyordu. Binalarin içine su tesisati dösenmeye baslanmasi ve insanlarin daha iyi hijyen ortami aramaya baslamalari ile tuvalet kagidi da yavas yavas gündelik yasama girdi.
Günümüzde tuvalet kagitlari genellikle 125 x 100 milimetre ölçülerinde 200 yapraktan olusan 25 metrelik rulolar halinde piyasaya sürülüyor. Imalat sirasinda içine hava üflenip, hava yastigi olusturularak kumas hissi veren yumusak kagitlar yapiliyor.
Islak kullanimda suya dayanikliligi öyle yapiyorlar ki, islandiginda elde degil klozete atildiginda eriyor. Isteyenlere pudra kokusu ve desen seçenekleri sunuluyor ama yine de dünyanin büyük bir kismi, gerek ekonomik nedenlerden, gerekse eski aliskanliklanndan, hala yaprak, tas, ot, v.b. kullanmaya devam ediyor.