HaZaL
VIP Üye
İnsanı Cehennemlik Yapan Sebepler
İnsanı Cehennemlik Yapan Sebepler
İnsanı Cehennemlik Yapan Sebepler
Kıyamet gününde vuku bulacak ilginç sahnelerden biri cennet ehli ile cehennem ehli
arasında cereyan edecek karşılıklı konuşmalardır; ki ALLAH-u Teala sonsuz lütfundan
dolayı daha şimdiden o konuşmaları Kur’an-ı Kerim’de bizlere naklediyor ki ibret alalım
ve şimdiden başımızın çaresine bakıp vakit geçmeden ve pişmanlığın fayda etmeyeceği
gün gelip çatmadan kendimize ahiret azığı toplayalım ve o günde bizi cehenneme
sokacak sebeplerden uzak durup, bizi cennetlik yapacak sebeplere sarılalım. Bu yazıda Kur’an-ı Kerim’in naklettiği o ilginç konuşmalardan birisini ibret almamız
niyetiyle hepimize ders olsun diye nakledip etrafında izahatta bulunmaya çalışacağız:
Kur’an-ı Kerim Müddessir suresinin 40 ila 47. Ayetlerinde bu konuşmayı şöyle naklediyor:
"...(Cennettekiler, cehennem ehli olan) günahkarlara uzaktan uzağa şöyle sorarlar:
Sizi şu yakıcı ateşe sokan nedir? Onlar şöyle cevap verirler:
Biz namaz kılanlardan değildik.
*Yoksulu doyurmuyorduk.
*(Batıla, kötülüklere) dalanlarla birlikte biz de dalıyorduk.
*Ceza gününü de yalan sayıyorduk.
*Sonunda ölüm bize geldi çattı.”
Görüldüğü gibi cehennem ehli cehenneme giriş sebeplerini dört ana maddede
sıralıyorlar:
1- Namaz kılmamak
2- Yoksullara yardım etmemek, onları doyurmamak
3- Batıl ve kötülük ehli olanlarla birlikte olup onların yaptığını yapmak, onlarla dost ve beraber olmak
4- Ceza gününü (kıyameti) yalanlamak
Evet bunlar bir insanı cehenneme götüren sebeplerdendir. Bu ayetten,sayılan bu sebeplerin ne kadar önemli olduğunu da anlamaktayız. Şimdi bunlar üzerinde biraz duralım.
1- NAMAZ KILMAMAK
Namaz bir insanın ALLAH-u Teala’ya kulluğunu belirtmesi için en büyük vesiledir. “Namaz
dinin direğidir, bir çadır direksiz ve bir bina sütunsuz ayakta duramayacağı gibi namazsız
bir insanın da din ve imanı ayakta durmaz.” (Hadis-i Şerif) Bir başka hadiste: “Namazın dindeki yeri, başın bedendeki yeri gibidir.” buyrulmaktadır.
Başsız bir bedenin hayatını sürdürmesi imkansız olduğu gibi, namazsız bir din anlayışının
ve namazsız Müslümanlığın da insana bir faydası olamaz. İşte bu yüzden sevgili Peygamberimiz bir hadisinde namazın önemini birde şu dille
beyan etmektedir: "(ALLAH’ı ) tanıdıktan sonra en üstün fariza, namazdır. (Kıyamet günü) kulun ilk hesaba
çekileceği şey namazdır. Namaz kabul olursa (insanın) diğer amelleri de kabul olur.
Namaz reddedilirse (yani İnsan namazsız olur veya kıldığı namaz kabul olmazsa), diğer
amelleri de kabul olmaz, reddedilir." Evet namazın önemi ve ehemmiyeti ve özellikleri hakkında yüzlerce ayet ve hadis
mevcuttur ki onların az bir kısmını dahi nakletmek bu kısa yazıda mümkün değildir.
Kısacası namazsız bir dinin dinsizlikle fazla bir farkı yoktur ve bahsettiğimiz ayetten de
anlaşıldığı üzere insanın cehennem azabına dûçar olmasının başlıca sebeplerindendir.
ALLAH cümlemizi gerçek namaz kılanlardan eylesin ve neslimizi ALLAH'a kul olan, namaz
ve ibadet ehli, şeytanın şerrinden uzak bir nesil karar kılsın.
2- YOKSULLARI DOYURMAMAK
Bu şıktan maksat insanın fakir ve zavallı insanlara karşı duyarlı olması ve onlara karşı
vazifesini yerine getirmesidir. İnsanın sahip olduğu mal, mülk, servet kısacası her şey ALLAH-u Teala’ya aittir. Bu
imkanları insanlara veren ALLAH, o servetinin bir kısmını da başka insanlarla paylaşmasını
ve onların sıkıntılarının da giderilmesi için harcanmasını emretmiştir. Zekat, humus,
sadaka veya diğer yardım şekilleriyle... Hatta ALLAH-u Teala emretmeseydi dahi insanın
insanlık vazifesinin bir gereği olarak, zayıf ve düşkün insanlara elinden geldiği kadar
yardımcı olmalıydı. İmkanı olduğu halde bunu yapmayan insanın, demek ki insanlıktan haberi yoktur. Böyle birisi de cehennemi hak etmiştir. . İşte bu yüzden ALLAH-u Teala zekatı, humusu Müslümanlara farz kılmış ve sadaka
vermek, fakirlere yardımcı olmak için büyük sevaplar belirlemiştir. Burada konunun ehemmiyetinin daha iyi anlaşılması için, aşağıdaki hadislere dikkatinizi
çekmek istiyoruz: İmam Caferi Sadık’tan (a.s) nakledilen bir hadisi şerifte şöyle buyuruyor: "Kim bir kırat (az
bir miktar) zekatı vermekten çekinirse, (seçim onundur) isterse Yahudi olarak ölsün,
isterse Nasrani (Müslüman olarak ölemez).” (el-Kafi , c.3, s.505) Resul-i Ekrem (s.a.a): "Zekat vermeyen ateştedir." (Tefsir-i Ebi-l Futuh, c.1, s.697) Hz. Ali (a.s): "Kimin malı çoğalır da onda olan (ALLAH ve kul) hakkını ödemezse, o mallar
kıyamet gününde onu sokacak yılanlara dönüşür." (Bihar- Envar, c.96, s.29)
3- BATIL VE KÖTÜLÜK EHLİ OLAN KİMSELERLE HAŞİR-NEŞİR OLMAK
Evet insanı cehennemlik eden sebeplerden birisi de laûbalî, dinsiz imansız, ALLAH
korkusu olmayan batıl ehli kimselerle arkadaşlık yapmak, onlarla birlikte olmak ve
böylece hal ve hareketlerine iştirak etmektir. Bakınız Kur’an-ı Kerim sapık ve imansız arkadaşlar tarafından yoldan çıkarılan kimselerin
(kıyamet günü) pişmanlıklarını nasıl tasvir ediyor: "O gün (nefsine ve başkalarına) zulmeden kimseler ellerini ısırarak şöyle der: Ah, keşke
Peygamber’le birlikte bir yol edinmiş olsaydım! Vaah, yazıklar olsun bana, keşke filanı
dost edinmeseydim! Çünkü o, gerçekten bana geldikten sonra, beni zikirden (ALLAH’ı
hatırlamaktan) saptırmış oldu..." (Furkan,28-29) Resul-i Ekrem (s.a.a) de arkadaş seçiminin önemini şu şekilde beyan etmektedir: "Kişi
dostunun dini üzeredir; şu halde her biriniz kiminle dost olduğuna baksın." (Bihar-ül
Envar, c.74, s.792) İşte görüldüğü gibi dost ve arkadaşın insanın hayatında ne kadar önemli bir yere sahip
olduğu bu ayet ve hadislerden iyice anlaşılmaktadır. Tek kelimede bir arkadaş insanı
mümkündür ki cennetlik yapsın ve mümkündür ki insanı cehenneme giriftar etsin. Hz. Emir-ül Mu’minin (a.s) şöyle buyurmuştur: "Kötülerle oturmak, (insanın) iyi insanlar hakkında kötü zan beslemesine neden olur.
İyilerle birlikte oturmaksa, kötüleri iyilere katar. İyilerin facirlerle (kötülük ehli olanlarla)
oturması, onları facirlere katar. Kimin durumunu kestiremiyorsanız; dinini bilmiyorsanız,
onun çevresine bakın. Eğer arkadaşları ALLAH’ın dinine bağlıysalar, o da ALLAH’ın dini
üzeredir. Şayet arkadaşları ALLAH’tan başkasının dini üzere iseler, onun ALLAH’ın dininden
nasipsiz olduğunu bilin. Çünkü Resulullah (s.a.a) şöyle derdi: "ALLAH ve âhiret gününe inanan bir kimse kafiri kardeş, faciri arkadaş edinmesin. Kim kafiri kardeş ya da faciri
arkadaş edinse, facirdir, kafirdir." (Bihar-ül Envar) Yine şöyle buyurmaktadır: "Kötü arkadaşla oturmaktan kaçın; zira o, kendisiyle birlikte olanı helak eder ve kendisiyle
arkadaşlık yapanı alçaltır, bedbaht eder.” (Mizan-ül Hikme, c.5, s.299) ALLAH Resulü (s.a.a) buyuruyor ki: "Salih arkadaş yalnızlıktan daha iyidir; yalnızlık da kötü arkadaştan daha iyidir." (Bihar-ül
Envar, c.15, s.51) İmam Sadık (a.s) ise şöyle buyuruyor: "Kalbinden bir öğüt vericisi, nefsinden bir alıkoyucusu ve kendisine doğru yolu
gösterecek (salih) bir dostu olmayan kimse, düşmanın boyunduruğu altına girer." (Bihar-
ül Envar, c.15, s.51)
İnsanı Cehennemlik Yapan Sebepler
Kıyamet gününde vuku bulacak ilginç sahnelerden biri cennet ehli ile cehennem ehli
arasında cereyan edecek karşılıklı konuşmalardır; ki ALLAH-u Teala sonsuz lütfundan
dolayı daha şimdiden o konuşmaları Kur’an-ı Kerim’de bizlere naklediyor ki ibret alalım
ve şimdiden başımızın çaresine bakıp vakit geçmeden ve pişmanlığın fayda etmeyeceği
gün gelip çatmadan kendimize ahiret azığı toplayalım ve o günde bizi cehenneme
sokacak sebeplerden uzak durup, bizi cennetlik yapacak sebeplere sarılalım. Bu yazıda Kur’an-ı Kerim’in naklettiği o ilginç konuşmalardan birisini ibret almamız
niyetiyle hepimize ders olsun diye nakledip etrafında izahatta bulunmaya çalışacağız:
Kur’an-ı Kerim Müddessir suresinin 40 ila 47. Ayetlerinde bu konuşmayı şöyle naklediyor:
"...(Cennettekiler, cehennem ehli olan) günahkarlara uzaktan uzağa şöyle sorarlar:
Sizi şu yakıcı ateşe sokan nedir? Onlar şöyle cevap verirler:
Biz namaz kılanlardan değildik.
*Yoksulu doyurmuyorduk.
*(Batıla, kötülüklere) dalanlarla birlikte biz de dalıyorduk.
*Ceza gününü de yalan sayıyorduk.
*Sonunda ölüm bize geldi çattı.”
Görüldüğü gibi cehennem ehli cehenneme giriş sebeplerini dört ana maddede
sıralıyorlar:
1- Namaz kılmamak
2- Yoksullara yardım etmemek, onları doyurmamak
3- Batıl ve kötülük ehli olanlarla birlikte olup onların yaptığını yapmak, onlarla dost ve beraber olmak
4- Ceza gününü (kıyameti) yalanlamak
Evet bunlar bir insanı cehenneme götüren sebeplerdendir. Bu ayetten,sayılan bu sebeplerin ne kadar önemli olduğunu da anlamaktayız. Şimdi bunlar üzerinde biraz duralım.
1- NAMAZ KILMAMAK
Namaz bir insanın ALLAH-u Teala’ya kulluğunu belirtmesi için en büyük vesiledir. “Namaz
dinin direğidir, bir çadır direksiz ve bir bina sütunsuz ayakta duramayacağı gibi namazsız
bir insanın da din ve imanı ayakta durmaz.” (Hadis-i Şerif) Bir başka hadiste: “Namazın dindeki yeri, başın bedendeki yeri gibidir.” buyrulmaktadır.
Başsız bir bedenin hayatını sürdürmesi imkansız olduğu gibi, namazsız bir din anlayışının
ve namazsız Müslümanlığın da insana bir faydası olamaz. İşte bu yüzden sevgili Peygamberimiz bir hadisinde namazın önemini birde şu dille
beyan etmektedir: "(ALLAH’ı ) tanıdıktan sonra en üstün fariza, namazdır. (Kıyamet günü) kulun ilk hesaba
çekileceği şey namazdır. Namaz kabul olursa (insanın) diğer amelleri de kabul olur.
Namaz reddedilirse (yani İnsan namazsız olur veya kıldığı namaz kabul olmazsa), diğer
amelleri de kabul olmaz, reddedilir." Evet namazın önemi ve ehemmiyeti ve özellikleri hakkında yüzlerce ayet ve hadis
mevcuttur ki onların az bir kısmını dahi nakletmek bu kısa yazıda mümkün değildir.
Kısacası namazsız bir dinin dinsizlikle fazla bir farkı yoktur ve bahsettiğimiz ayetten de
anlaşıldığı üzere insanın cehennem azabına dûçar olmasının başlıca sebeplerindendir.
ALLAH cümlemizi gerçek namaz kılanlardan eylesin ve neslimizi ALLAH'a kul olan, namaz
ve ibadet ehli, şeytanın şerrinden uzak bir nesil karar kılsın.
2- YOKSULLARI DOYURMAMAK
Bu şıktan maksat insanın fakir ve zavallı insanlara karşı duyarlı olması ve onlara karşı
vazifesini yerine getirmesidir. İnsanın sahip olduğu mal, mülk, servet kısacası her şey ALLAH-u Teala’ya aittir. Bu
imkanları insanlara veren ALLAH, o servetinin bir kısmını da başka insanlarla paylaşmasını
ve onların sıkıntılarının da giderilmesi için harcanmasını emretmiştir. Zekat, humus,
sadaka veya diğer yardım şekilleriyle... Hatta ALLAH-u Teala emretmeseydi dahi insanın
insanlık vazifesinin bir gereği olarak, zayıf ve düşkün insanlara elinden geldiği kadar
yardımcı olmalıydı. İmkanı olduğu halde bunu yapmayan insanın, demek ki insanlıktan haberi yoktur. Böyle birisi de cehennemi hak etmiştir. . İşte bu yüzden ALLAH-u Teala zekatı, humusu Müslümanlara farz kılmış ve sadaka
vermek, fakirlere yardımcı olmak için büyük sevaplar belirlemiştir. Burada konunun ehemmiyetinin daha iyi anlaşılması için, aşağıdaki hadislere dikkatinizi
çekmek istiyoruz: İmam Caferi Sadık’tan (a.s) nakledilen bir hadisi şerifte şöyle buyuruyor: "Kim bir kırat (az
bir miktar) zekatı vermekten çekinirse, (seçim onundur) isterse Yahudi olarak ölsün,
isterse Nasrani (Müslüman olarak ölemez).” (el-Kafi , c.3, s.505) Resul-i Ekrem (s.a.a): "Zekat vermeyen ateştedir." (Tefsir-i Ebi-l Futuh, c.1, s.697) Hz. Ali (a.s): "Kimin malı çoğalır da onda olan (ALLAH ve kul) hakkını ödemezse, o mallar
kıyamet gününde onu sokacak yılanlara dönüşür." (Bihar- Envar, c.96, s.29)
3- BATIL VE KÖTÜLÜK EHLİ OLAN KİMSELERLE HAŞİR-NEŞİR OLMAK
Evet insanı cehennemlik eden sebeplerden birisi de laûbalî, dinsiz imansız, ALLAH
korkusu olmayan batıl ehli kimselerle arkadaşlık yapmak, onlarla birlikte olmak ve
böylece hal ve hareketlerine iştirak etmektir. Bakınız Kur’an-ı Kerim sapık ve imansız arkadaşlar tarafından yoldan çıkarılan kimselerin
(kıyamet günü) pişmanlıklarını nasıl tasvir ediyor: "O gün (nefsine ve başkalarına) zulmeden kimseler ellerini ısırarak şöyle der: Ah, keşke
Peygamber’le birlikte bir yol edinmiş olsaydım! Vaah, yazıklar olsun bana, keşke filanı
dost edinmeseydim! Çünkü o, gerçekten bana geldikten sonra, beni zikirden (ALLAH’ı
hatırlamaktan) saptırmış oldu..." (Furkan,28-29) Resul-i Ekrem (s.a.a) de arkadaş seçiminin önemini şu şekilde beyan etmektedir: "Kişi
dostunun dini üzeredir; şu halde her biriniz kiminle dost olduğuna baksın." (Bihar-ül
Envar, c.74, s.792) İşte görüldüğü gibi dost ve arkadaşın insanın hayatında ne kadar önemli bir yere sahip
olduğu bu ayet ve hadislerden iyice anlaşılmaktadır. Tek kelimede bir arkadaş insanı
mümkündür ki cennetlik yapsın ve mümkündür ki insanı cehenneme giriftar etsin. Hz. Emir-ül Mu’minin (a.s) şöyle buyurmuştur: "Kötülerle oturmak, (insanın) iyi insanlar hakkında kötü zan beslemesine neden olur.
İyilerle birlikte oturmaksa, kötüleri iyilere katar. İyilerin facirlerle (kötülük ehli olanlarla)
oturması, onları facirlere katar. Kimin durumunu kestiremiyorsanız; dinini bilmiyorsanız,
onun çevresine bakın. Eğer arkadaşları ALLAH’ın dinine bağlıysalar, o da ALLAH’ın dini
üzeredir. Şayet arkadaşları ALLAH’tan başkasının dini üzere iseler, onun ALLAH’ın dininden
nasipsiz olduğunu bilin. Çünkü Resulullah (s.a.a) şöyle derdi: "ALLAH ve âhiret gününe inanan bir kimse kafiri kardeş, faciri arkadaş edinmesin. Kim kafiri kardeş ya da faciri
arkadaş edinse, facirdir, kafirdir." (Bihar-ül Envar) Yine şöyle buyurmaktadır: "Kötü arkadaşla oturmaktan kaçın; zira o, kendisiyle birlikte olanı helak eder ve kendisiyle
arkadaşlık yapanı alçaltır, bedbaht eder.” (Mizan-ül Hikme, c.5, s.299) ALLAH Resulü (s.a.a) buyuruyor ki: "Salih arkadaş yalnızlıktan daha iyidir; yalnızlık da kötü arkadaştan daha iyidir." (Bihar-ül
Envar, c.15, s.51) İmam Sadık (a.s) ise şöyle buyuruyor: "Kalbinden bir öğüt vericisi, nefsinden bir alıkoyucusu ve kendisine doğru yolu
gösterecek (salih) bir dostu olmayan kimse, düşmanın boyunduruğu altına girer." (Bihar-
ül Envar, c.15, s.51)