Gurbetçinin sosyal güvenlik rehberi
Gurbetçinin sosyal güvenlik rehberi
Gurbetçinin sosyal güvenlik rehberi
Hangi ülkelerle sosyal güvenlik sözleşmemiz var?
Aşağıdaki tabloda da görüldüğü üzere Türkiye halihazırda 22 ülkeyle sosyal güvenlik sözleşmesi (SGS) imzalamış durumda. Dikkat edilirse sözleşmeler, ilk olarak işçi göçünün en yoğun yaşandığı ülkelerle (İngiltere, Almanya, Hollanda, Belçika gibi) imzalanmış. Bu sözleşmelerden kimisi sadece emeklilik (uzun vadeli sigorta kolları) ile ilgili yardımları kapsarken, kimisi de hem emeklilik hem de hastalık, doğum, iş kazası ve meslek hastalığı gibi kısa vadeli yardımları da kapsıyor.
Türkiye’nin İmzaladığı Sosyal Güvenlik Sözleşmeleri
Tabloda sadece Uzun Vade olarak işaretlenmiş olan sözleşmeler, sadece emeklilik haklarını kapsıyor. Bunun yanında Kısa Vade sütunu da işaretlenmiş olanlar, emekliliğin yanı sıra sağlık, iş kazası ve meslek hastalığı gibi yardım ve ödemelerini de kapsamaktadır. Örneğin İngiltere’de çalışan bir Türk vatandaşının primleri Türkiye’de çalışmış gibi değerlendirilirken, bu kişiye ve aile fertlerine Türkiye’de sağlık yardımları yapılmaz. Almanya’da çalışan gurbetçi ise hem Türkiye’de çalışmış gibi değerlendirilir hem de Türkiye’de bulunduğu sürede sağlık yardım ve ödemelerine hak kazanır.
Sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmış ülkede çalışmanın avantajları
Emeklilik yönünden, Türkiye ile sözleşmeli ülkede çalışmanın avantajları;
· Çalışmalar Türkiye tarafından tanınır. Türkiye’nin herhangi bir ülkeyle sosyal güvenlik sözleşmesi imzalamasındaki en temel amaç, gurbetçilerimizin bu ülkelerde geçen çalışmalarının Türkiye tarafından tanınmasıdır. Diyelim ki birkaç yıl Türkiye’de çalıştıktan sonra Almanya’ya gittiniz. İkili sözleşme sayesinde dilerseniz Türkiye’deki çalışmanız ile Almanya’daki çalışmalarınız birleştirilir ve Türkiye’den kısmi yurtdışı aylığı almaya başlayabilirsiniz. Kısmi aylıklar genelde sembolik diyebileceğimiz tutarlarda bağlanıyor (30-40 TL gibi). Ancak bağlanan aylık sayesinde otomatikman Türkiye’de genel sağlık sigortalısı sayılıyorsunuz ve bir emeklinin tüm haklarından istifade ediyorsunuz.
· Yurtdışındaki başlangıç, sigorta başlangıcı sayılır. Türkiye ile sözleşmeli ülkede çalışmanın bir diğer avantajı, yurtdışında çalışmaya başlanılan tarihin, Türkiye’de de sigortalılık başlangıcı olarak kabul edilmesidir. Bu durum özellikle Türkiye’de SSK’dan emekli olacak gurbetçilerimiz için avantaj sağlıyor.
· ‘Almancı’ya prim iadesi. Sadece Almanya’da çalışan gurbetçilerimize has olmak üzere, prim iadesi imkanı verilmiştir. Buna göre Almanya’daki çalışmaları sona ermiş ve işsizlik yardımları da dahil olmak üzere istihdama bağlı yardımları kesilmiş vatandaşlarımıza, iki yıllık sürenin sonunda Türkiye tarafından prim iadesi yapılır. Yani Almanya’da ödenmiş olan primleri kendisine veya hak sahiplerine iade edilir.
· İsviçre prim transferi. Sadece İsviçre’de çalışmış gurbetçilerimize verilen bu imkandan, İsviçre’yi terk edecek olan vatandaşlarımız yararlanabilir. Prim transferi, adından da anlaşılacağı üzere bu ülkedeki primlerini Türkiye’ye nakledilmesidir. Böylece İsviçre’de çalışılan süreler Türkiye’de SSK’lı (4/a) olarak çalışılmış gibi değerlendirilir.
Gurbetçinin sosyal güvenlik rehberi
Hangi ülkelerle sosyal güvenlik sözleşmemiz var?
Aşağıdaki tabloda da görüldüğü üzere Türkiye halihazırda 22 ülkeyle sosyal güvenlik sözleşmesi (SGS) imzalamış durumda. Dikkat edilirse sözleşmeler, ilk olarak işçi göçünün en yoğun yaşandığı ülkelerle (İngiltere, Almanya, Hollanda, Belçika gibi) imzalanmış. Bu sözleşmelerden kimisi sadece emeklilik (uzun vadeli sigorta kolları) ile ilgili yardımları kapsarken, kimisi de hem emeklilik hem de hastalık, doğum, iş kazası ve meslek hastalığı gibi kısa vadeli yardımları da kapsıyor.
Türkiye’nin İmzaladığı Sosyal Güvenlik Sözleşmeleri
Tabloda sadece Uzun Vade olarak işaretlenmiş olan sözleşmeler, sadece emeklilik haklarını kapsıyor. Bunun yanında Kısa Vade sütunu da işaretlenmiş olanlar, emekliliğin yanı sıra sağlık, iş kazası ve meslek hastalığı gibi yardım ve ödemelerini de kapsamaktadır. Örneğin İngiltere’de çalışan bir Türk vatandaşının primleri Türkiye’de çalışmış gibi değerlendirilirken, bu kişiye ve aile fertlerine Türkiye’de sağlık yardımları yapılmaz. Almanya’da çalışan gurbetçi ise hem Türkiye’de çalışmış gibi değerlendirilir hem de Türkiye’de bulunduğu sürede sağlık yardım ve ödemelerine hak kazanır.
Sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmış ülkede çalışmanın avantajları
Emeklilik yönünden, Türkiye ile sözleşmeli ülkede çalışmanın avantajları;
· Çalışmalar Türkiye tarafından tanınır. Türkiye’nin herhangi bir ülkeyle sosyal güvenlik sözleşmesi imzalamasındaki en temel amaç, gurbetçilerimizin bu ülkelerde geçen çalışmalarının Türkiye tarafından tanınmasıdır. Diyelim ki birkaç yıl Türkiye’de çalıştıktan sonra Almanya’ya gittiniz. İkili sözleşme sayesinde dilerseniz Türkiye’deki çalışmanız ile Almanya’daki çalışmalarınız birleştirilir ve Türkiye’den kısmi yurtdışı aylığı almaya başlayabilirsiniz. Kısmi aylıklar genelde sembolik diyebileceğimiz tutarlarda bağlanıyor (30-40 TL gibi). Ancak bağlanan aylık sayesinde otomatikman Türkiye’de genel sağlık sigortalısı sayılıyorsunuz ve bir emeklinin tüm haklarından istifade ediyorsunuz.
· Yurtdışındaki başlangıç, sigorta başlangıcı sayılır. Türkiye ile sözleşmeli ülkede çalışmanın bir diğer avantajı, yurtdışında çalışmaya başlanılan tarihin, Türkiye’de de sigortalılık başlangıcı olarak kabul edilmesidir. Bu durum özellikle Türkiye’de SSK’dan emekli olacak gurbetçilerimiz için avantaj sağlıyor.
· ‘Almancı’ya prim iadesi. Sadece Almanya’da çalışan gurbetçilerimize has olmak üzere, prim iadesi imkanı verilmiştir. Buna göre Almanya’daki çalışmaları sona ermiş ve işsizlik yardımları da dahil olmak üzere istihdama bağlı yardımları kesilmiş vatandaşlarımıza, iki yıllık sürenin sonunda Türkiye tarafından prim iadesi yapılır. Yani Almanya’da ödenmiş olan primleri kendisine veya hak sahiplerine iade edilir.
· İsviçre prim transferi. Sadece İsviçre’de çalışmış gurbetçilerimize verilen bu imkandan, İsviçre’yi terk edecek olan vatandaşlarımız yararlanabilir. Prim transferi, adından da anlaşılacağı üzere bu ülkedeki primlerini Türkiye’ye nakledilmesidir. Böylece İsviçre’de çalışılan süreler Türkiye’de SSK’lı (4/a) olarak çalışılmış gibi değerlendirilir.