Behiye
Bilgin Üye
Almanya - Dünya Tarihi
Almanya - Dünya Tarihi
Almanya - Dünya Tarihi
Tarihöncesi dönemlerde bugünkü Almanya topraklarinda Germen, Kelt ve Slav kabileleri yasiyordu. IÖ 58 dolaylarinda Jül Sezar Ren Irmagi’nin batisindaki Germenler’i Roma’nin egemenligi altina aldi. IS 4. yüzyilda Hunlar’in batiya dogru hareketinin yol açtigi Kavimler Göçü, Germen kabilelerini dalgalar halinde Roma Imparatorlugu'nun içlerine itti. Imparatorlugun zayiflamasi üzerine Kuzey Avrupa'daki Germen kabilelerinin saldirilari artti. Bazi kabileler Italya'ya ve Ispanya'ya kadar ulasti. Angillar ve Saksonlar (bak. ANGLOSAKSONLAR) Ingiltere'yi ele geçirdiler. Franklar ise Fransa'ya yerleserek Fransiz ulusunun çekirdegini olusturdular. Bu sirada Avrupa'da, Almanya olarak bilinen ülkenin kuzeyine Saksonlar ve Frizyalilar, batisina Franklar, ortasina Thüringenliler, güneyine ise Alamanlar ve Bavyeralilar yerlesmisti. 8. yüzyilda bu kabileler Hiristiyan oldular.
Dinsel Reform Hareketi
Britanya Adalari disinda bütün bati Hiristiyan toplumlarinin yöneticisi olan Frank Krali Sarlman’a 800'de Papa III. Leo Kutsal Roma Imparatoru olarak taç giydirdi. Bu tarihten sonra imparatorlugun adi Kutsal Roma-Germen Imparatorlugu oldu. Sarlman zamaninda doguya dogru genisleyen imparatorluk onun ölümünden sonra ogullari arasinda bölüsüldü. Fransa ile Almanya'nin ayrilmasi da o döneme rastlar. Imparatorluk özünde Alman'di ve imparator, elektör (seçmen) sifatini tasiyan önde gelen Alman prenslerince seçiliyordu. Ama imparatorlarin hiçbiri güçlü bir merkezi yönetim kuramadi (bak. KUTSAL ROMA-GERMEN IMPARATORLUGU). Güçlerini iç savaslarda ve Italya'ya karsi düzenledikleri seferlerde büyük ölçüde yitirdiler. Bu sirada Hiristiyan toplumlarin dinsel önderi papa ile imparatorlar arasinda zaman zaman ciddi gerginlikler oldu.
Güçlü ve akilli bir önder olan Friedrich Barbarossa (1123-1190) döneminde Almanya bir süre dirlige kavustu. Torunu II. Friedrich (1194-1250) çok bilgili ve kültürlüydü. Onun döneminde ozanlar, ressamlar ve bilim adamlari sarayda büyük saygi gördü. 1273'te Habsburglar’dan Rudolf tahta geçti ve 1805'te imparatorluk çökünceye kadar Habsburg hanedani ülkeyi yönetti.
Bu dönemde Frankfurt, Mainz ve Köln gibi kentler büyük ticaret merkezleri haline gelerek imparatorluk içinde oldukça genis bir özerklige ve ayricaliga sahip oldular. Kuzeyde ise Hamburg, Bremen ve Lübeck liman kentleri çok gelisti. Daha sonra özerk cumhuriyetler olan bu kentler bir araya gelerek bir ticaret ortakligi olan Hansa Birligi'ni kurdular (bak. HANSA BIRLIGI). Gene bu dönemde Alman mimarlar ve yapi ustalari Köln, Strasbourg ve daha birçok yerde Avrupa'nin en güzel katedrallerini yaptilar.
15. yüzyila gelindiginde dünyada Hiristiyan dinini benimsemis bütün insanlar üstünde Roma Katolik Kilisesi'nin önderi papanin ve ona bagli kiliselerin büyük bir gücü vardi. Ne var ki, Roma Kilisesi'nin lükse ve dünya nimetlerine düskünlügünün artmasi Ingiltere'de oldugu gibi Almanya'da da giderek büyüyen bir hosnutsuzluk yaratmaktaydi. Prag'da, Hiristiyanlik dininde reform yapilmasi gerektigini ögütleyen Johannes Huss'u Almanya'da da kitleler destekledi. 1415'te Johannes Huss kiliseye karsi çiktigi için kaziga baglanarak yakildi. Bu olay üzerine Almanya'da dinde reform isteyenler ile istemeyenler arasinda iç savas çikti. Hiristiyanlik dininde ve onun kurumlari olan kiliselerde yeni bir düzen arayisi anlamina gelen Reform hareketi, bilgin bir papaz olan Martin Luther'in de Katolik Kilisesi'ne karsi oldugunu açiklamasiyla Almanya'da güç kazandi. Luther, Katolik Kilisesi'nin insanlarin günahlarini bagislamak için aldigi paralara ve bagislanma belgelerinin para karsiligi satilmasina karsi çikti. 1517'de Wittenberg Kilisesi'nin kapisina bir protesto bildirisi asti. Bunun üzerine papa, Luther'in artik Katolik Kilisesi'nin bir üyesi olmadigini (aforoz ettigini) açikladi.
Luther'in düsünceleri daha sonra Protestan mezhebinin dogmasinda etkili oldu. Gene bu olay Katolikler ile Protestanlar arasinda yillar yili sürecek mücadelenin baslangici oldu (bak. LUTHER, MARTIN; REFORM).
Yaklasik 100 yil sonra bu mücadele, nedenleri artik yalnizca dinsel olmayan Otuz Yil Savaslari'nda (1618-48) sürdürüldü (bak. OTUZ YIL SAVASLARI). Bu savasta Alman prensleri bazen imparatora karsi, bazen onun yaninda yer alarak, daha fazla toprak ve bagimsizlik için birbirleriyle kiyasiya dövüstüler. Isveçliler ülkeyi yagmaladilar. Fransizlar ise Alsace bölgesini topraklarina kattilar. Almanya bu savaslarin sonunda büyük bir yikima ugradi.
Almanya - Dünya Tarihi
Tarihöncesi dönemlerde bugünkü Almanya topraklarinda Germen, Kelt ve Slav kabileleri yasiyordu. IÖ 58 dolaylarinda Jül Sezar Ren Irmagi’nin batisindaki Germenler’i Roma’nin egemenligi altina aldi. IS 4. yüzyilda Hunlar’in batiya dogru hareketinin yol açtigi Kavimler Göçü, Germen kabilelerini dalgalar halinde Roma Imparatorlugu'nun içlerine itti. Imparatorlugun zayiflamasi üzerine Kuzey Avrupa'daki Germen kabilelerinin saldirilari artti. Bazi kabileler Italya'ya ve Ispanya'ya kadar ulasti. Angillar ve Saksonlar (bak. ANGLOSAKSONLAR) Ingiltere'yi ele geçirdiler. Franklar ise Fransa'ya yerleserek Fransiz ulusunun çekirdegini olusturdular. Bu sirada Avrupa'da, Almanya olarak bilinen ülkenin kuzeyine Saksonlar ve Frizyalilar, batisina Franklar, ortasina Thüringenliler, güneyine ise Alamanlar ve Bavyeralilar yerlesmisti. 8. yüzyilda bu kabileler Hiristiyan oldular.
Dinsel Reform Hareketi
Britanya Adalari disinda bütün bati Hiristiyan toplumlarinin yöneticisi olan Frank Krali Sarlman’a 800'de Papa III. Leo Kutsal Roma Imparatoru olarak taç giydirdi. Bu tarihten sonra imparatorlugun adi Kutsal Roma-Germen Imparatorlugu oldu. Sarlman zamaninda doguya dogru genisleyen imparatorluk onun ölümünden sonra ogullari arasinda bölüsüldü. Fransa ile Almanya'nin ayrilmasi da o döneme rastlar. Imparatorluk özünde Alman'di ve imparator, elektör (seçmen) sifatini tasiyan önde gelen Alman prenslerince seçiliyordu. Ama imparatorlarin hiçbiri güçlü bir merkezi yönetim kuramadi (bak. KUTSAL ROMA-GERMEN IMPARATORLUGU). Güçlerini iç savaslarda ve Italya'ya karsi düzenledikleri seferlerde büyük ölçüde yitirdiler. Bu sirada Hiristiyan toplumlarin dinsel önderi papa ile imparatorlar arasinda zaman zaman ciddi gerginlikler oldu.
Güçlü ve akilli bir önder olan Friedrich Barbarossa (1123-1190) döneminde Almanya bir süre dirlige kavustu. Torunu II. Friedrich (1194-1250) çok bilgili ve kültürlüydü. Onun döneminde ozanlar, ressamlar ve bilim adamlari sarayda büyük saygi gördü. 1273'te Habsburglar’dan Rudolf tahta geçti ve 1805'te imparatorluk çökünceye kadar Habsburg hanedani ülkeyi yönetti.
Bu dönemde Frankfurt, Mainz ve Köln gibi kentler büyük ticaret merkezleri haline gelerek imparatorluk içinde oldukça genis bir özerklige ve ayricaliga sahip oldular. Kuzeyde ise Hamburg, Bremen ve Lübeck liman kentleri çok gelisti. Daha sonra özerk cumhuriyetler olan bu kentler bir araya gelerek bir ticaret ortakligi olan Hansa Birligi'ni kurdular (bak. HANSA BIRLIGI). Gene bu dönemde Alman mimarlar ve yapi ustalari Köln, Strasbourg ve daha birçok yerde Avrupa'nin en güzel katedrallerini yaptilar.
15. yüzyila gelindiginde dünyada Hiristiyan dinini benimsemis bütün insanlar üstünde Roma Katolik Kilisesi'nin önderi papanin ve ona bagli kiliselerin büyük bir gücü vardi. Ne var ki, Roma Kilisesi'nin lükse ve dünya nimetlerine düskünlügünün artmasi Ingiltere'de oldugu gibi Almanya'da da giderek büyüyen bir hosnutsuzluk yaratmaktaydi. Prag'da, Hiristiyanlik dininde reform yapilmasi gerektigini ögütleyen Johannes Huss'u Almanya'da da kitleler destekledi. 1415'te Johannes Huss kiliseye karsi çiktigi için kaziga baglanarak yakildi. Bu olay üzerine Almanya'da dinde reform isteyenler ile istemeyenler arasinda iç savas çikti. Hiristiyanlik dininde ve onun kurumlari olan kiliselerde yeni bir düzen arayisi anlamina gelen Reform hareketi, bilgin bir papaz olan Martin Luther'in de Katolik Kilisesi'ne karsi oldugunu açiklamasiyla Almanya'da güç kazandi. Luther, Katolik Kilisesi'nin insanlarin günahlarini bagislamak için aldigi paralara ve bagislanma belgelerinin para karsiligi satilmasina karsi çikti. 1517'de Wittenberg Kilisesi'nin kapisina bir protesto bildirisi asti. Bunun üzerine papa, Luther'in artik Katolik Kilisesi'nin bir üyesi olmadigini (aforoz ettigini) açikladi.
Luther'in düsünceleri daha sonra Protestan mezhebinin dogmasinda etkili oldu. Gene bu olay Katolikler ile Protestanlar arasinda yillar yili sürecek mücadelenin baslangici oldu (bak. LUTHER, MARTIN; REFORM).
Yaklasik 100 yil sonra bu mücadele, nedenleri artik yalnizca dinsel olmayan Otuz Yil Savaslari'nda (1618-48) sürdürüldü (bak. OTUZ YIL SAVASLARI). Bu savasta Alman prensleri bazen imparatora karsi, bazen onun yaninda yer alarak, daha fazla toprak ve bagimsizlik için birbirleriyle kiyasiya dövüstüler. Isveçliler ülkeyi yagmaladilar. Fransizlar ise Alsace bölgesini topraklarina kattilar. Almanya bu savaslarin sonunda büyük bir yikima ugradi.